• Главная
  • ТАХЪАЗТИ Федар ДИГОРИ ИСТОРИ ТАУӔРӔХЪТӔМӔ ГӔСГӔ

Новости

ТАХЪАЗТИ Федар ДИГОРИ ИСТОРИ ТАУӔРӔХЪТӔМӔ ГӔСГӔ

 

(Идарддæр. Райдайæн № 43, №45, № 48-49, №93, №96, №97)

Хъӕрӕми ӕфсӕдтӕ Балхъари кӕмттӕй некӕци равзурстонцӕ, кӕд ӕма ӕвзагӕй сӕмӕ етӕ хӕстӕгдӕр адтӕнцӕ, фал исарӕзтӕнцӕ Дигоргоммӕ. Е, ӕвӕдзи, уой туххӕн, ӕма Балхъари хуӕнхтӕ син ӕнӕзонгӕ адтӕнцӕ, Дигоргом ба сӕ раздзӕуӕгӕн хуарз зундгонд адтӕй. Уӕдта Дигоргомӕй адтӕй Гурдзимӕ бахезӕн. Хъӕрӕми ӕфсӕдти ба гъудӕй Гурдзимӕ баервӕзун, уомӕн, ӕма Нигулӕн Гурдзи адтӕй Турки къохти, ӕма уӕд тӕтӕйрӕгтӕн сӕ бон бацайдӕ Туркмӕ бафтуйун, уордӕги ба сӕхемӕ Хъӕрæммӕ раздӕхун. Кӕсӕги зӕнхӕбӕл Хъӕрӕммӕ раздӕхун ба, ӕвӕдзи, сӕ нифс нӕбал бахастонцӕ.

Фал сӕмӕ кӕд Дигоргоммӕ бацӕун ӕрмӕст Гурдзимӕ бахезуни туххӕй адтӕй нет, уӕддӕр ӕнӕ зӕран ӕрхӕсгӕй кӕми рахецӕн адтайуонцӕ Дигори хӕццӕ. Еуемӕй, сӕ маст Дигоргоми адӕнбӕл æнӕ фӕккӕнгӕ кæми адтайуонцӕ. Дуккагӕй, уӕддӕр уой бӕрцӕ ӕфсад бафсадунмӕ ӕма син сӕ хӕццӕ фӕндаггаг раттунмӕ ӕгас коми цæргутӕ не схъаурӕ кодтайуонцӕ. Ӕфсӕдтӕ ба тугъди будурӕй ледзгӕ ракодтонцӕ ӕма сӕ хӕццӕ фӕндаггаг хӕлцӕ есунбӕл кæми адтӕнцӕ. Ӕртиккагӕй ба, сӕ фӕдбӕл Кӕсӕги ӕфсад дӕр æнæ цӕугӕ нӕ фӕцайдӕ, ӕма ма кӕсгон ӕфсадæй дæр æнæ зæран нӕ фӕцайуонцӕ.

Еци гъуддӕгтӕ Дигоргоми цӕргутӕ дӕр ӕнӕ лӕдӕргӕ нӕ адтӕнцӕ. Ӕма ӕфсади ӕрбацуд куддӕр райгъустӕй Дигоргоми, уотӕ иснет кодтонцӕ сæ размӕ рацӕун, уомӕн ӕма, медхонхмӕ сӕ ку ӕрбауагътайуонцӕ, уӕд син нецибал ракодтайуонцӕ. Нихæси баунаффӕ кодтонцӕ ӕфсад ӕрӕмбурд кӕнун, ӕма будурмае Хъӕрӕми хани ӕфсӕдти размӕ рацӕун.

Тъӕпӕн-Дигори ӕфсади сӕргълӕууӕг Туйгъанти Елбердухъ адтӕй. Е расагъӕс кодта, цалдӕн мах ӕгас комӕй ӕфсади ӕрӕмбурд ун хезӕн, уӕдмӕ Тӕтӕри ӕфсад ӕрбацӕудзӕнӕй, ӕма ратагъд кодта сӕ размӕ. Сурхи 'фцӕгбӕл ӕрхизтӕнцае Дидинати 'рдӕмӕ, Ӕргъаударӕни къулдунмӕ исхизтӕнцӕ ӕма Тӕтӕри ӕфсад ниууидтонцӕ Даргъоми. Донифарсӕггӕ дӕр нӕбал бахизтонцӕ Устур-Дигори ӕфсад, ӕма етӕ ба Уазай ӕфцӕгбӕл ӕрхизтӕнцӕ Даргъоммӕ.

Даргъоми къуру гъӕди астӕу адтӕй устур мӕрӕ. Хъӕрӕми ӕфсад уоми рӕсӕнуат искодтонцӕ бауолӕфунмӕ. Ӕвеппайди сӕбӕл Дигори ӕфсад, сӕ разӕй Туйгъанти Елбердухъ, ӕхе ниццавта. Кӕд Хъӕрӕми ӕфсад дзӕвгарӕ фулдӕр адтӕй, уӕддӕр ӕвеппайди цӕф ӕ кӕнон бакодта ӕма Тӕтӕр бундзагъд фӕцӕнцӕ. Сӕ раздзӕуӕг Тасолтани-фурт дӕр фӕммард ӕй.

(Уодзæнæй ма)